Qazlı Yanğın Söndürmə Sistemlərinin Müxtəlif Növləri: CO2, FM-200 və Daha Ətraflı
Qazlı yanğın söndürmə sistemləri, xüsusilə yanğın təhlükəsinin yüksək olduğu sahələrdə, əşyaların və insanların təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədilə geniş istifadə olunur. Bu sistemlər müxtəlif qazlar istifadə edərək yanğınları suda olduğu kimi deyil, qazların yanğınları soyutması və ya kimyəvi reaksiya ilə söndürməsini təmin edir. Ən çox istifadə olunan qazlı yanğın söndürmə sistemləri arasında CO2, FM-200, Novec 1230 və Inergen kimi sistemlər mövcuddur. Hər birinin özünə məxsus xüsusiyyətləri və tətbiq sahələri var. Bu yazıda, bu qazlı sistemlərin növlərini və onların istifadə sahələrini ətraflı şəkildə araşdıracağıq.
1. CO2 (Karbon Dioksid) Yanğın Söndürmə Sistemi
CO2, ənənəvi qazlı yanğın söndürmə sistemlərindən biridir və əsasən yüksək riskli sənaye sahələrində istifadə olunur. Bu qaz, yanğınsöndürmə prosesində oksigenin yerini alaraq yanğın maddəsinin yanmasına mane olur.
•İstifadə Sahələri: CO2 sistemi, əsasən elektrik avadanlıqları, məlumat mərkəzləri, sənaye sahələri və digər xüsusi tətbiq sahələrində istifadə edilir. Bu sistemlər, suyun zərər verə biləcəyi ərazilərdə çox effektivdir.
•Faydaları: CO2 qazı yanğın mənbəyinə sürətlə daxil olur və yanğınların çox sürətli bir şəkildə söndürülməsini təmin edir. Ən böyük üstünlüklərindən biri də, suyun istifadə oluna bilmədiyi avadanlıqlarda, məsələn, yüksək qiymətli elektronika və elektrik avadanlıqlarında təhlükəsizliyi təmin etməsidir.
•Risklər: CO2 sistemlərinin istifadəsində ən böyük risk, insanların olduğu mühitdə yüksək CO2 konsentrasiyasının insanlarda asfiksiya (boğulma) riskini yaratmasıdır. Bu səbəblə, CO2 sistemləri yalnız təxliyə edilə bilən və boş sahələrdə istifadə edilməlidir.
2. FM-200 Yanğın Söndürmə Sistemi
FM-200, müasir və ekoloji baxımdan daha təmiz qazlardan biridir və ən çox istifadə edilən qazlı yanğın söndürmə sistemlərindən biridir. FM-200, xüsusilə yüksək qiymətli əşyaların qorunması və yanğınların sürətlə söndürülməsi üçün istifadə edilir.
•İstifadə Sahələri: FM-200, data mərkəzləri, informasiya texnologiyaları avadanlıqları, muzeylər, xəstəxanalar və ofis binaları kimi sahələrdə geniş istifadə olunur. Bu sistem, həm də kompüter sistemləri və digər yüksək qiymətli avadanlıqlar üçün ideal seçimdir.
•Faydaları: FM-200, oksigeni yerinə qoymadan yanğını çox sürətlə söndürür, bu da insanların və əşyaların təhlükəsizliyini artırır. Bu sistem çox az zərərli təsir göstərir və ozon qatını zədələmir.
•Risklər: FM-200, yanğınsöndürmə üçün lazım olan miqdarda qazı hər bir sahəyə bərabər şəkildə yaymalıdır. Bu, sistemin düzgün işləməsi və müvafiq təlimatlara uyğun şəkildə quraşdırılmasını tələb edir. Həmçinin, bəzi ölkələrdə bu qazın istifadəsi üçün müəyyən qaydalar və tələblər mövcuddur.
3. Novec 1230 Yanğın Söndürmə Sistemi
Novec 1230, DuPont tərəfindən inkişaf etdirilən və yanğın söndürmə sahəsində yeni bir yanaşma təqdim edən ekoloji cəhətdən təmiz bir qazdır. Bu sistem, xüsusən yüksək riskli sahələrdə istifadə olunur və həmçinin ekoloji baxımdan üstün sayılır.
•İstifadə Sahələri: Novec 1230, yüksək qiymətli avadanlıqların, məlumat mərkəzlərinin, server otaqlarının və s. qorunmasında istifadə edilir. Bu qaz, həm də havalandırma və təmizləmə sistemlərinə uyğunluğu ilə diqqət çəkir.
•Faydaları: Novec 1230, FM-200 və CO2-dən daha ekoloji cəhətdən təmizdir. Ozon qatına zərər vermir və qlobal istiləşmə potensialı (GWP) çox aşağıdır. Yanğınsöndürmə prosesi çox sürətlidir və sistemin istifadəsi təcrübəsi də çox yüksəkdir.
•Risklər: Novec 1230, digər qazlı yanğın söndürmə sistemləri ilə müqayisədə daha yüksək təzyiqdə işləyir, bu da bəzi quraşdırılma çətinliklərinə səbəb ola bilər. Həmçinin, bu qazın insan sağlamlığına təsiri ilə bağlı əlavə yoxlamalar lazımdır.
4. Inergen Yanğın Söndürmə Sistemi
Inergen, qarışıq qazlardan ibarət bir yanğın söndürmə sistemidir. Bu qaz, əsasən azot (N2), argon (Ar) və karbon dioksiddən (CO2) ibarət olur və səmərəli şəkildə yanğını söndürür.
•İstifadə Sahələri: Inergen, xüsusilə insan təhlükəsizliyinin vacib olduğu sahələrdə istifadə edilir, məsələn, muzeylər, xəstəxanalar, ofis binaları və məlumat mərkəzləri.
•Faydaları: Inergen, CO2-dən fərqli olaraq daha təhlükəsizdir, çünki bu qazın tərkibindəki maddələr insanlara zərər vermir. Bu, insanların olduğu mühitlərdə təhlükəsizlik təmin edir. Ayrıca, Inergen, yüksək səviyyədə ekoloji cəhətdən təmizdir.
•Risklər: Inergen sistemləri yüksək təzyiq altında işləyir, bu da onların düzgün quraşdırılmasını və baxımını tələb edir. Yanğın zamanı qazın effektiv şəkildə yayılması üçün düzgün havalandırma da vacibdir.
5. Argon Yanğın Söndürmə Sistemi
Argon, Inergen sistemində istifadə olunan qazlardan biridir və çox vaxt digər qazlarla qarışdırılaraq istifadə edilir. Argon, yanğını söndürmək üçün oksigenin yerini alır.
•İstifadə Sahələri: Argon əsasən yüksək qiymətli elektron avadanlıqları və elektrik enerjisi ilə işləyən cihazların qorunmasında istifadə olunur.
•Faydaları: Argon, çox təhlükəsiz bir qazdır və insan sağlamlığına heç bir mənfi təsir göstərmir. Həmçinin, ekoloji cəhətdən də çox təmizdir.
•Risklər: Argon sistemi digər qazlarla müqayisədə daha az geniş istifadə olunur, çünki yalnız xüsusi tətbiq sahələrində istifadə edilə bilər.